AZƏRBAYCAN MİLLİ ELMLƏR AKADEMİYASI
İNKLÜZİV TƏHSİLDƏ İKT-NİN TƏTBİQİ MƏSƏLƏLƏRİ
Mahmudova Rəsmiyyə Ş., Qurbanova Kəmalə Ş.

Məqalə inklüziv təhsildə informasiya-kommunikasiya texnologiyalarının (İKT) tətbiqi məsələlərinə həsr edilmişdir. Burada müxtəlif tarixi dövrlərdə əqli və fiziki qüsurlu uşaqlara münasibət araşdırılmış, əlillərin hüquqlarının qorunması istiqamətində qəbul edilmiş beynəlxalq hüquqi sənədlər analiz edilmişdir. İKT-nin sağlamlıq imkanı məhdud olan müxtəlif kateqoriyalı insanların təhsilində istifadə imkanları müəyyənləşdirilmişdir. Müqayisəli analiz və müşahidə metodlarından istifadə etməklə inklüziv təhsildə İKT-nin tətbiqi üsulları analiz edilmiş, problemlər müəyyənləşdirilmiş və bu problemlərin həlli üçün tövsiyələr işlənilmişdir. Hazırda ölkəmizdə “2018-2024-cü illərdə Azərbaycan Respublikasında sağlamlıq imkanları məhdud şəxslər üçün inklüziv təhsilin inkişafı üzrə Dövlət Proqramı”nın həyata keçirilməsi istiqamətində mühüm işlər görüldüyünü nəzərə alsaq, bu tədqiqatın nəticələri inklüziv təhsil siyasətini həyata keçirən qurumlar, təhsil işçiləri və bu sahənin tədqiqatçıları üçün faydalı ola bilər (səh.38-45).

Açar sözlər:inklüziv cəmiyyət, inklüziv təhsil, informasiya texnologiyaları, assistiv texnologiyalar, radiosinif sistemi.
DOI : 10.25045/jpis.v11.i1.03
Ədəbiyyat
  • Пенин Г.Н. Инклюзивное образование как новая парадигма государственной политики // Образование для всех, 2010, №9(83), с.41–47.
  • Бухтиярова И.Н. Информационные технологии как фактор  развития современного  инклюзивного общества // Гуманитарные, социально-экономические и общественные науки, 2015, №6, с.122–125.
  • Конвенция о правах инвалидов, Учебно-методическое пособие,  Серия материалов по вопросам профессиональной подготовки  №19, 2014, c. 182
  • “2018-2024-cü illərdə Azərbaycan Respublikasında sağlamlıq imkanları məhdud şəxslər üçün inklüziv təhsilin inkişafı üzrə Dövlət Proqramı”, http://www.azertag.az
  • Егорова П.А., Ивенских И.В. Готовность образовательной организации к работе с обучающимися с ограниченными возможностями здоровья / Сборник статей VIII Всероссийской научно-практической конференции студентов, аспирантов и молодых ученых, г. Армавир, 27–28 сентября 2018, с.156–159.
  • Кетриш Е.В. Эволюция отношения общества к детям с нарушениями в развитии
    // Научный диалог, 2015, №7(43), с.8–26.
  • Лазаревна Р.Ф., Германовна С.Н. История становления и развития идей инклюзивного образования: международный опыт // Грамота, 2012, №12, с.162–167.
  • Замский Х.С. История олигофренопедагогики . М.: Просвещение, 1980, 398 с.
  • Winser M.A. The History of Special Education From Isolation to Integration. Gallaudet University Press, 1993, 463 с.
  • Малофеев Н.Н. Особый ребенок–вчера, сегодня, завтра. Образование и психологопедагогическая помощь детям с ограниченными возможностями здоровья в XXI веке, М., 2007, 80 с.
  • Всеобщая декларация прав человека 1948, https://www.un.org/ru
  • Декларация прав ребенка, 1959, https://www.un.org/ru/
  • Декларация о правах инвалидов, 1975, https://www.un.org/ru
  • Кокамбо Ю.Д., Скоробогатова О.В. Тьюторство как новая форма взаимодействия участников образовательного процесса // Вестник Амурского Государственного Университета. Гуманитарные науки. 2013, вып.60, с.110–115.
  • Аналитическая записка, ИКТ для инклюзивного образования, https://iite.unesco.org/pics/publications/ru/files/3214675.pdf
  • Карпов А.А. Ассистивные информационные технологии на основе аудиовизуальных речевых интерфейсов // Труды СПИИРАН, 2013, №27, с.114–128.
  • Конвенция о правах инвалидов, 2006, https://www.un.org/ru
  • Eyecan, http://www.eyecan.je
  • SmartView Graduate, http://www.indigologix.com
  • Кулакова Е.В. Применение ассистивных технологий в практике инклюзивного обучения детей с нарушенным слухом // Специальное образование, 2014, №2, с.282-287.
  • Жилбаев Ж.О., Мукашева М.У., Мухамедханова А.К. Новые информационные технологии в образовании и науке / Материалы X международной научно-практической конференции, Екатеринбург, 27 февраля–3 марта 2017, с .282–287.
  • Филипович Е.И., Борозинец Н.М. Применение ассистивных технологий в практике высшего образования лиц с инвалидностью и ограниченными возможностями здоровья // Специальное образование, 2019, № 1, с.113–122